Kiedyś usłyszałem w radiu zdanie: „Rząd antycypuje zwiększone wpływy z podatków już w przyszłym roku”. Brzmiało poważnie, ale coś tu nie grało. Czy naprawdę można „antycypować wpływy”, czy to tylko efekt mody na mądrze brzmiące słowa? Czasownik antycypować pojawia się coraz częściej w mediach, w oficjalnych wypowiedziach,…
– I co on miał na myśli, mówiąc, że „był indagowany przez przełożonego”? – zapytała znajoma z wyraźnym zdziwieniem. Słowo „indagować” brzmi oficjalnie, może nawet trochę obco. Wiele osób używa go intuicyjnie, myląc je z bardziej potocznymi odpowiednikami, jak „wypytać” czy „dopytać”. Problem w tym, że w języku polskim…
Pamiętam, jak na jednej z konferencji prelegent zakończył swoje wystąpienie słowami: „To tyle ode mnie, reasumując, dziękuję za uwagę”. W sali rozległy się uprzejme brawa, ale w kuluarach wywiązała się dyskusja – czy „reasumować” to na pewno właściwe słowo? Ten czasownik często pojawia się…
Pewnego dnia podczas spotkania w pracy usłyszałem zdanie: „Odnośnie prezentacji, mam kilka uwag.” Ktoś szybko dodał: „Chyba raczej odnośnie do prezentacji!” – i nagle rozmowa zeszła na zupełnie inne tory. To tylko jedno z wielu potknięć językowych związanych z tym zwrotem. Zwrot „odnośnie do” często budzi wątpliwości, bo brzmi formalnie, ale…
– Miałem poniekąd rację, więc należą mi się przeprosiny – usłyszałem kiedyś w biurowej kuchni. Problem w tym, że „poniekąd” nie oznacza „w pełni” ani nawet „na tyle, żeby mieć rację”. To jedno z tych słów, które brzmią formalnie, trochę tajemniczo, a przez to…
Kilka dni temu w ważnym artykule prasowym natknąłem się na frazę „nolens volens”, która została użyta w kompletnie niewłaściwym kontekście. Autor najwyraźniej myślał, że oznacza ona „bez wątpienia”, podczas gdy jej znaczenie jest zupełnie inne! To łacińskie wyrażenie, choć krótkie, często sprawia Polakom spore…
„Nie ma w tym żadnego kontrastu” – usłyszałam kiedyś od redaktora, oceniającego moje zdjęcia na konkursie fotograficznym. Byłam zdezorientowana, bo przecież na fotografii widać było wyraźnie czarne i białe elementy. Dopiero później zrozumiałam, że kontrast to znacznie więcej niż tylko zestawienie przeciwieństw. To pojęcie,…
Pamiętasz tę scenę z zebrania, gdy ktoś dumnie oznajmił, że „potrzebujemy więcej synergii w zespole”, a połowa osób tylko pokiwała głowami, choć nikt do końca nie rozumiał, o co chodzi? To doskonały przykład słowa, które często używane jest na wyrost lub nieprecyzyjnie. „Synergia” to…
Pewnego razu usłyszałem w radiu: „Musimy destygmatyzować choroby psychiczne, bo milczenie szkodzi”. I choć zgadzam się z przesłaniem, to zaintrygowało mnie samo słowo – „destygmatyzacja”. Brzmi poważnie, obco, jakby żywcem wyjęte z encyklopedii. Nic dziwnego, że wiele osób nie do końca rozumie, co właściwie…
„To już nie argumentacja, to prawdziwa ekwilibrystyka słowna!” – usłyszałem kiedyś podczas burzliwej debaty radiowej. I właśnie wtedy zrozumiałem, jak wiele osób używa tego słowa… nie do końca wiedząc, co ono właściwie oznacza. „Ekwilibrystyka” brzmi efektownie, ale jej sens potrafi zaskoczyć. Często jest używana…
Pewnego dnia przeczytałem w opisie książki: „Fabuła pełna jest enigmatycznych zdarzeń, które rozczarowują przewidywalnym zakończeniem”. Zdziwiło mnie to zestawienie – jak coś może być enigmatyczne i jednocześnie przewidywalne? Słowo „enigmatyczny” brzmi mądrze, budzi ciekawość, ale często używane jest bez pełnego zrozumienia. W efekcie potrafi wprowadzać w błąd, brzmieć…
Wyobraź sobie, że ktoś z ogromnym przekonaniem opowiada ci historię z dzieciństwa, która nigdy się nie wydarzyła. I nie kłamie – on naprawdę w to wierzy. To nie fantazjowanie ani zmyślanie na potrzeby opowieści, tylko klasyczna konfabulacja. Właśnie to słowo budzi wiele wątpliwości. Często używane…